Kadınların İstihdamdaki Payı Düşük: 21,5 Milyon Kadın İşgücüne Dahil Değil

Türkiye’de kadınların çalışma hayatındaki eşitsizlikleri ortaya koyan “Kadın Emeği Raporu”, kamuoyuyla paylaşıldı. DİSK/Genel-İş Sendikası tarafından hazırlanan rapor, kadınların istihdamda karşılaştığı güvencesizlik, kayıt dışılık ve işgücüne katılımın düşüklüğüne dikkat çekti.
Sendikanın Emek Araştırma Dairesi tarafından hazırlanan raporda, ekonomik kriz, hayat pahalılığı ve sosyal haklardaki gerilemenin kadınların çalışma ve yaşam koşullarını daha da ağırlaştırdığı belirtildi. Raporda, kadınların hem ev içindeki görünmeyen emek yükünü taşıdığı hem de iş hayatında düşük ücret, güvencesizlik ve eşitsizlikle karşı karşıya kaldığı vurgulandı.
Verilere göre Türkiye’de kadınların istihdam oranı 2025 yılının son çeyreğinde yüzde 31,9 olarak kaydedildi. Erkeklerde ise bu oran yüzde 66,5 seviyesinde gerçekleşti. Böylece kadın ve erkek istihdamı arasındaki farkın yaklaşık 34–35 puan düzeyinde olduğu ve yıllardır ciddi bir değişim göstermediği ifade edildi.
Çalışan kadınların yaklaşık üçte biri kayıt dışı
Raporda yer alan verilere göre Türkiye’de çalışan 10 milyon 753 bin kadının 3 milyon 150 bini kayıt dışı çalışıyor. Bu da çalışan kadınların yaklaşık yüzde 30’unun sosyal güvenceye sahip olmadan istihdam edildiğini ortaya koyuyor.
Tam zamanlı çalışan kadınlarda kayıt dışılık oranı yüzde 21 civarında iken, kısmi zamanlı çalışan kadınlarda bu oran yüzde 60’ın üzerine çıkıyor. Raporda esnek ve yarı zamanlı çalışma modellerinin kadınlar için daha fazla güvencesizlik yarattığına dikkat çekildi.
21,5 milyon kadın işgücüne dahil değil
Rapora göre Türkiye’de 21 milyon 548 bin kadın işgücüne dahil değil. Kadınların işgücüne katılamamasının en önemli nedenleri arasında ev işleri ve bakım yükümlülükleri gösterildi.
Kadın işsizliğine ilişkin veriler de raporda geniş yer buldu. 2025’in son çeyreğinde dar tanımlı kadın işsizliği yüzde 11,1 olarak hesaplanırken, geniş tanımlı kadın işsizliği yüzde 38,7 seviyesine ulaştı. Bu durum her 10 kadından yaklaşık 4’ünün işsiz ya da eksik istihdamda olduğunu ortaya koyuyor.
Türkiye cinsiyet eşitsizliğinde alt sıralarda
Raporda ayrıca Dünya Ekonomik Forumu tarafından yayımlanan Küresel Cinsiyet Açığı Endeksi verilerine de yer verildi. Buna göre Türkiye, 148 ülke arasında 135’inci sırada yer aldı. Bu durumun Türkiye’de toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin halen ciddi boyutlarda olduğunu gösterdiği ifade edildi.
Üniversite mezunu kadın işsizliği dikkat çekiyor
Raporda dikkat çeken bir diğer veri ise eğitimli kadın işsizliği oldu. 2025 verilerine göre 1 milyon 359 bin kadın işsizin 554 bini üniversite mezunu. Bu durum kadın işsizliğinin en yoğun olduğu grubun yükseköğretim mezunları olduğunu ortaya koydu.
Raporda, kadın emeğinin görünmezliğinin yalnızca bireysel bir sorun olmadığı, toplumsal eşitsizlikleri derinleştiren yapısal bir mesele olduğu vurgulanarak kadınların eşit, güvenceli ve örgütlü çalışma koşullarına erişimi için sosyal politika adımlarının güçlendirilmesi gerektiği ifade edildi.

Yayın: Güncelleme: